Химия 10 класс на казахском

§6.6.Магний және кальций. Лабораториялық тәжірибе №8 «Сілтілік және сілтілік-жер металдардың тұздарының спирт шамынының жалын түсін бояуы»

Опубликовано в 2018 году. Что изменилось в 2026–2027

Тақырыбы

§6.6.Магний және кальций. Лабораториялық тәжірибе №8 «Сілтілік және сілтілік-жер металдардың тұздарының спирт шамынының жалын түсін бояуы»

уақыты

Білімділік мақсаты:

дамытушылық

тәрбиелік:

Оқушыларға магний және кальцийдің ХЭПЖ орны, атом құрылысының периодтық жүйедегі орнынына байланыстылығы, қасиеттері, қолданылуы, алынуы туралы білімді қалыптастыру;

магний және кальцийдің химиялық қасиеттері мен алынуын сипаттайтын реакция теңдеуін құрастыра білу біліктіліктерін дамыту, қорытынды жасау,жүйелеу, сөздік қорын молайту білім-білік дағдыларын дамыту.

сабақ уақытын бағалауға үйрету,еңбекқорлыққа және пәнге қызығушылығын арттыру.

Сабақ типі:

Аралас сабақ

Сабақ өткізілу түрі:

Кітаппен өз бетінше жұмыс жасау,мұғалімнің толықтыруы, жаттығулар орындау,оқушылардың қорытынды жасауы,10-ЕТЖ-1 жұмыс істеу.

Құралдар мен реактивтер:

Кітап, дәптер, интерактивті тақта ,10-ЕТЖ-1, ХЭПЖ, спирт шамы, тұз қышқылының ерітіндісі, сымтемір, натрий, калий, литий, кальций тұздары

Ұйымдастыру

кезеңі:

(Сабақтың мақсаты мен кезеңдерін анықтау.)

-сабақта қалыпты жұмыс істеуге мүмкіндік жасау ;

-оқушыларды психологиялық дайындау.

Амандасу.Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру. Оқушылардың көңілін сабаққа аудару. Сабақтың жалпы мақсатын ашу ,оны өткізу жоспарын көрсету.

1-2

Үй тапсырмасын тексеру кезеңі :

Сабақтың білімділік мақсаты:

– үй тапсырмасының дұрыс, толық орындалғанын тексеру ;

– білімдеріндегі кеткен кемшіліктерді,тапсырма орындау барысында қиындықтарды анықтау ;

– кеткен кемшіліктерді жою.

1. Үй тапсырмасын тексеру(бір-бірін тексеру).

5-7

Оқушыларды білімді ,саналы және белсенді түрде меңгеруге дайындау кезеңі:

1.Сабақ тақырыбын хабарлау.Оқушылармен біріге отырып сабақ мақсатын айқындау.

Жаңа материалды оқып үйренудің практикалық қажеттілігін көрсету. Оқушылардың алдына оқу проблемасын қою.

Білімділік міндеттері:

-оқушылардың білім алуға деген ынта-ықыласын жұмылдыру.

-оқушыларды білім алудың мақсаттарын анықтауға;

– оқушылардың материалды бір мезгілде қабылдауы ,ой қорытындыларын жасауы,жалпылай және жүйелей білуі.

2.Оқыту проблемалары:

Магний және кальций

Білімді жаңғырту. (Актуализация ):

1. 10-ЕТЖ-1 жұмыс істеу (1-7) , 179бет

2-5

Жаңа сабақты түсіндіру кезеңі

Білімділік міндеттері:

-оқушылардың өтілген материалды қабылдау ,есте сақтауын қамтамасыз ету;

-нақты қорытындылауға ,жүйелеуге әкелетін әдістермен тәсілдерді меңгеруіне жағдай туғызу;

– оқушыларды өтілген материалды қайта жаңғыртып, еске түсіру әдістерімен қамтамасыз ету;

-түсініктер,заңдар,ережелерді философиялық тұрғыдан түсінуге ,талдауға көмек ету;

-оқушылардың оқу материалын өз әдіс -тәсілдерімен бетінше қабылдауын қамтамасыз ету.

1.Жаңа сабақты түсіндіру: кестені толтыру:

металл

дар

магний

кальций

Атом құры лысы

2е 8е 2е

2е 8е 8е 2е

Табиғат та кездесуі :

Таралуы бойынша сегізінші орында,200 минералдың құрамына кіреді: MgCO 3 магнезит, MgCO 3* CaCO 3 доломит, KCl * MgCl 2*6 H 2 O карналлит, Mg 2 SiO 4 оливин, 3 MgO *2 H 2 O *2 SiO 2 асбест. В Қ аза қ стан да доломит пен , асбест тің қоры бар . Мұхит,теңіз,тұзды көлдер суларында магни йдің көп мөлшері бар. М агни йсіз фотосинтез процес і жүруі мүмкін емес , адам ағзасына магний қажет .

Жер шарында кең таралған элемент, жер қыртысындағы таралуы бойынша 5 орында,ал табиғатта кальци й қосылыс тарын бар жерде кездестіруге болады:тау жыныстары,сазды кендер,мұхит,теңіз,өзен сула рында,өсімдікпен жануар организмдерінде. Кең таралған қосылыстары: кальци й карбо нат ы – бор , мрамор, әктас,ұлу тас , кальцит, маржан, корал дар , , перламутр; ғаныш Са S О4*2Н2О; фосфорит и апатит Са3(РО4)2, флюорит Са F 2.

Физи к алық қасиет тері

Ақ түсті,жеңіл , ауада тез арада оксид қабықшасымен қапталатын металл , балқу температура сы -651 С, кальци йден аздап қаттылау.

Күмістей ақ түсті металл,қатты лау тығыздығы(1,55) балқу температурасы– 840С,сілтілік металдар сияқты сақтайды.

Хим ия лық қасиет тері

Сілтілік металдармен салыстырғанда белсендігі аз төмен

Г алоген дермен :

Mg + Cl2== MgCl2

Күкіртпен: Mg +S== MgS

Жанады : 2 Mg + О2== 2 Mg О

С умен :

Mg +Н2О== М g О+Н2

Қышқылдармен конц Н2 S О4 енжарланады. :

Көптеген металл дард ы тотықсыздандырады :

TiCl 4+ 2 Mg ==2 MgCl 2 + Ti

Сілтілік металдармен салыстырғанда белсендігі аз төмен

Галогендермен:

Ca + Cl2== СаCl2.

Күкіртпен:

Са +S== СаS

Жанады : 2Са + О2== 2СаО

С умен :

Са +2Н2О== Са(ОН)2+Н2

Көптеген металл дард ы тотықсыздандырады : Ti , Zr , V , U оксидтері мен хлоридтерінен тзд металл алады.

Алынуы

Балқыманың э лектролиз і

Балқыманың э лектролиз і

Применение:

Магни й құймалары авиаци яда , машин а жасауда қолданылады

Кальц и й құймалары авиаци яда , машин а жасауда қолданылады

Анықтау

Ақ тұнба Mg (ОН)2

Жалынды кірпіш-қызыл түске

бояйды

Қосылыстары

Магни й о ксид і (магнезия), магнезит, доломит, магни й сульфат ы

СаО-сөндірілмеген әк, Са(ОН)2 сөндірілген әк,–Са(ОН)2 –әк сүті.

2. Лаборатор иялық тәжірибе №8.

Ион дар ы

тұздары

Жалынның түсі

Лити й

Натри й

Сары түс

Кали й

Күлгін түс

Кальци й

Кірпіш-қызыл түсті

13-14

Жаңа сабақты қалай қабылдағанын алғашқы тексеру кезеңдері:

Білімділік мақсаты:

– оқылған материалды оқушылардың дұрыс өз мәнінде қабылдағанын анықтау;

-алғашқы берілген түсінікте кеткен кемшілікті анықтау;

– кеткен кемшілікті жою жұмыстары;

Дәптермен жұмыс жасау

2-3

Білімді жүйелеу және қорытындылау

Білімділік міндеттері:

– оқылған материалды оқушылардың дұрыс меңгергенін анықтау;

-алғашқы берілген түсінікте кеткен кемшілікті анықтау;

– кеткен кемшілікті жою жұмыстары;

1. 10-ЕТЖ-1жаттығу орындау.62бет,3-нұсқа №1-5.

2-5

Бақылау және өз бетінше бақылау:

Білімділік міндеттері:

– оқылған материалды оқушылардың дұрыс меңгергенін анықтау;

-алғашқы берілген түсінікте кеткен кемшілікті анықтау;

– кеткен кемшілікті жою жұмыстары

Жаттығуларды тексеру

5-7

Үй тапсырмасын беру кезеңдері:

Білімділік міндеттері: -оқушыларға үй тапсырмасының берілу мақсаты ,мазмұны шығарылу жолы түсінікті болуын қамтамасыз ету1. Үй тапсырмасын орындауға берілетін нұсқаулар. Параграф 6.6 оқу ., 6жаттығу – жазбаша (168бет) 2. Күнделікке жазғанын тексеру

1-2

Сабақ қорытындысын шығару:

– жекелеген оқушылар мен сынып жұмысына баға беру.Сабақтың кемшілігі мен қорытындысын шығару. Баға қою

1-2

Рефлексия кезеңі

Білімділік міндеттері:

-оқушы мен мұғалім арасындағы дұрыс қарым қатынасты тудыру.

-оқушылардыңөзін өзі басқару және басқа адамдармен дұрыс қарым –қатынас принципін үйрету.Өздерің сабақта не істеп үлгердіңіздер?Сыныптастарыңызға немен көмектесе алдыңыздар. қызықты болды ма? Білгендеріңнің маңызы қандай? Сабақтың қай кезеңі ұнады?

1-2

Жаңа ұғым:

Доломит, карналлит, магнезия, әк, сөндірілген әк, әк сүті , ғаныш(гипс), магналит, алебастр, асбест

 

Ещё уроки серии

Все 28 уроков
  1. §6.2. Сілтілік металдар.
  2. §6.3.Натрий және калий.
  3. §6.7.Магний және кальций қосылыстары.Олардың табиғаттағы және техникадағы ролі.
  4. §7.2. Мырыш.
  5. §7.3. Хром.
  6. §8.14.8.15. 8.16. VI Атоптың негізгі топша элементтерінің жалпы сипаттамасы. Оттек.Озон. Су.
  7. §8.17. Күкірт және оның қосылыстары
  8. §8.18.8.19. Лабораториялық тәжірибе №19 «Күкірт және оның табиғи қосылыстарының үлгілерімен таныстыру» Күкірсутек.Күкіртсутек қышқылы.Күкі
  9. Бақылау жұмысы «4,5 топ элементтері»
  10. Білімді қорытындылау және жүйелеу.

Химия в 10 классе

Все предметы 10 класса